KARADENİZ KADINI VE AHŞAP SEPET BOYAMA

Çayeli’nden öteye Gidelum yali yali.
 Sırtındaki sepetun  ben olayım hamali.

Sepetunun ipleri Keseyi omuzuni.   
Aç beyaz peştemali bir göreyum yuzuni

Menşure deduklari kız sen misun sen misun. 
Alemun dilindesun, O kadar güzelmisun

...

Bir kadını merak etmek böyle de güzel anlatılmaz ki:)

Hayatta örnek aldığım insanlar sıralamasında anadolu kadını hep ilk beşe yakın bir yerdedir.Hem anne hem baba tarafından, 24 ayar karadenizli olduğumdan, en iyi tanıdığım kadınlarda hiç kuşkusuz karadeniz kadınlarıdır.

"Karadeniz kadını" bir tamlamayla tanınmasının hakkını layıkıyla verir.

Sırtında ağırlığınca yüküyle, uçurumlarda yürür.Her şeye,herkese yetişir.Vardır onda her derdin bir çaresi.Ama bir kere de vık vık etmez.

Şimdiler de köylerde oturan yok.Fakat bundan 20-25 yıl öncesinin, ayağı lastikli, burnu sümüklü çocukları, hep çok iyi adamlar oldular.Çünkü başka seçenekleri yoktu.Anaları öyle istedi.Ölürde çoluğunu çocuğunu zebil etmez.Bırakın beş çocuk, bir herifi idare etmeyi;verin dünyayı idare eder.Kızdımı gözü hiçbir şeyi görmez,sevdimi hiçbir çıkar gözetmez, benim peştemalli amazonlarım.

 Kocasının nataşalarla fin fin yaptığını öğrendiğinde, kahvehaneye gidip:-Ola Yunus ha bu bende ki .. değilmi?Diyecek kadar mert, yüreklidir.(Yunus'un yerinde olsam aya tek yön bir bilet alırdım:)

Gün görmemiş küfürler (küçükken çok özenirdim),çok sıkı da dualar ederler.

Cesur,çalışkan,zeki,öfkeli,atılgan,telaşlı,kararlı,güçlü,yeniliklere açık,kanaatkar,şık,güzel,espirili,ozan,alıngan,gururlu naiftirlerde.

Bir bünyede bu kadar ruh hali barındırmak, akla zarar ama karadenizli kadında mümkündür.
Düşmezler ya, onlardan birini yerde bulursanız:Nimettir, üç kere öpün başınıza koyun.Karadeniz kadınının bedeniyle özdeşleşmiş bu yük sepetini boyarken aklımdan ve yüreğimden geçenlerin iki satırda özetini yapayım dedim.Ama inanın beğenmedim.Benim kelimelerimin fukaralığı.Shakespeare özenmedim değil.Her duygusunun kelimesini biliyor muydu acaba?

Bu yük sepetlerini Rize'ye gittiğimde almıştım.Orjinalleri kadar büyük değiller elbette.Birini şemsiyelik olarak kullanıyorum diğeri vasıfsız eleman:)

Sepet boyamanın bu kadar zor olacağını hiç düşünmemiştim.Önce boyayı seyreltmedim.Atkı bağlarının içleri hiç boyanmadı.Sonra boyayı seyreltim.Yol yol aktı.Karadenizli genim imdada yetişmeseydi onları çöpe atacaktım.

Kaç kat boyadığımı hatırlamıyorum.Son olarakta sentetik sprey boyayla iyice boyadım.Peçeteleri yapıştırırken elimle hafifçe boşluklara doğru tamponladım.Gergin tutunca, ıslanan peçete yırtılıyor:)sonra da birkaç kat vernikledim.

 

Yavru sepeti süslediğim peçeteyi, Bim'den aldım.Aldım derken mağaza mağaza gezip peçete arıyorum bu günlerde.Mesai harcıyorum bu işe:).Parktan topladığım lavantalarla  kombinledim.Pek bir yakıştılar.Eve girerken hafif bir serinlik ve lavanta kokusu cennette gibi hissettiriyor:)

Şemsiyelik olarak kullandığım sepete ise arkadaşımdan aldığım bu peçeteyi yapıştırdım.Bu kütük mum da antrede sepete yarenlik ediyor.Alınmasın diye ona da yapıştırıverdim bir peçete:)

Herkese hayırlı ramazanlar dilerim.Herşey gönlünüzce olsun.Sevgiyle kalın:)

HINGAL(HİNKAL,DAĞISTAN MANTISI,GÜRCÜ MANTISI.HALUJ,VS) NASIL YAPILIR

Adı ister mantı,ister haluj-hıngal,ister tortilella olsun, en sevdiğim yemeklerden birisi hiç kuşkusuz yaş makarna hamurunun içine muhtelif harçlar konularak haşlanan ve; ya sarmısaklı yoğurt ya da sadece tereyağlı sosla ikram edilen mantıgiller ailesi var.Gerçi ete hamur sarılarak yapılan yemeklerin hepsi candır, bunu akleden hatun kişi de mübarektir,yeri yüreğimizin taa içidir.Ammaa seçme lüksüm varsa,tercihim tartışmasız hınkaldır:)Bütün yemeklerde olduğu gibi erbabı tarafından yapılan hınkalın: Hamurunun çay tabağı büyüklüğünde açılıp ,harcının cömertçe kullanılması ve hamurunun balık sırtı şeklinde örülerek, hamurun hiç bir yerden kalınlaşmaması  onu mantıgillerin prensesi yapıyor.Adına türkü bile okunmuş varmı ötesi:) 
 ...
Kurban olem et hınkalın adına
Doymah olmaz lezzetine tadına

Bir kez olup ataş vurun oduna

Çoh çetindir beklemesi hınkalın

Kurban olem hınkal yapan ellere:)

Çoh çetindir beklemesi hınkalın:(

Bu arada hınkalı küçük gökyüzü yaptı(kardeşim)ben yeme kısmında aktiftim:)


 MALZEMELER:

• HAMURU İÇİN:

• 3 su bardağı un
• 1 yumurta
• 1 tatlı kaşığı tuz
• 1 fincan kadar ılık su(sertçe bir hamur olacak)
• 3 çorba kaşığı sirke
• İÇ HARÇI İÇİN:
• 500 gr kıyma(kavurma ıspanak,patates,sucuk vs.hamura ne sarmayı seviyorsanız)
• 3 ince kıyılmış kuru soğan
• 1 tatlı kaşığı tuz
• 1 tatlı kaşığı karabiber
• SOSU İÇİN:
• 3 yemek kaşığı tereyağı(biz daha fazla kullandık,abartmayı seviyoruz)
• yarım yemek kaşığı biber salçası
• yarım yemek kaşığı domates salçası
• istenirse ince kıyılmış sarmısak,maydanoz,nane vs.
• istenirse sarmısaklı yoğurt(Ben istedim)
• 1 tatlı kaşığı tuz

Hamur malzemelerini karıştırıp sert bir hamur elde ediyoruz.Üzerini nemli bir bezle kapatıp hamuru dinlendiriyoruz ki şiir gibi açılsın.

Dinlenmiş hamuru bezelere ayırıp,bir merdane yardımıyla açıyoruz.Orjinalınde su bardağı kullanılsa da, küçük gökyüzü çay bardağı ile hamurudan daireler çıkardı.Kalan hamur parçalarını çorbalarda erişte olarak kullanabilirsiniz.

Hınkalın en sevdiğim aşaması:Bolca iç harçı hamurlarınızın üzerine pay edebilmeniz.Elinizi korkak alıştırmayın:)

Şimdi  fotoğrafta  olduğu gibi hamuru örüyoruz.Elimiz alışınca bu hiç zor değil.Ben hiç görmedim ama hınkalı bohça gibi kapatanlar da varmış.Onlar hamurun büzülen kısmını zaten yemiyorlarmış.Dolayısıyla hamuru örmek hem çok estetik, hem de israfı önlüyor:)

Muhteşem görünüyorlar değil mi?Başlangıçta puf böreği gibi de kapatabilirsiniz.

Hepsi örülünce işte böyle:"Yeme de yanağını yasla uyu"tarzı bir görünümleri oluyor:)

İyice kaynamış tuzlu suda hınkallarımızı partiler halinde haşlıyoruz.Ilınınca sarmısaklı yoğurt, üzerine tereyağlı sos veya sadece tereyağlı sosla servis yapıyoruz.(haşlama suyundan ilave edip çorba kıvamı verenler de varmış).

Kurban olem hınkal yapan ellere:)

Çoh çetindir beklemesi hınkalın:( 
diye  diye sevdiklerimizle yiyoruz.

Afiyetle ve sevgiyle kalın:)